Wprowadzenie od 1 września 2026 r. obowiązkowego przedmiotu „edukacja zdrowotna” oraz nieobowiązkowych zajęć „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne” wymaga uwzględnienia zmian w arkuszu organizacyjnym szkoły na rok szkolny 2026/2027. Zmiana jest w części porządkowa, ale realny wpływ na liczbę godzin do rozpisania mają zasady podziału na grupy – zwłaszcza możliwy dodatkowy podział przy tematach wrażliwych. Poniżej praktyczne wskazówki, co i jak ująć w dokumencie oraz na co zwrócić uwagę przed terminem złożenia arkusza do zaopiniowania.
Zmiana wynika z projektu rozporządzenia Ministra Edukacji zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli. Dostosowuje ono zasady tworzenia arkusza organizacyjnego do wprowadzenia od roku 2026/2027 obowiązkowego przedmiotu edukacja zdrowotna oraz nieobowiązkowego przedmiotu edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne, w szkołach podstawowych (klasy IV–VIII) i ponadpodstawowych (przez dwa lata nauki).
W arkuszu wykazuje się wymiar godzin edukacji zdrowotnej jako przedmiotu obowiązkowego, dodaje osobną pozycję z wymiarem zajęć fakultatywnych „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne”, a w szkołach ponadpodstawowych wskazuje klasy, w których realizowane będą oba przedmioty. Ścieżka zatwierdzania pozostaje bez zmian.
1. Wymiar godzin edukacji zdrowotnej jako przedmiotu obowiązkowego. Skoro edukacja zdrowotna staje się zajęciem obowiązkowym, jej tygodniowy (lub semestralny) wymiar godzin wykazuje się na dotychczasowych zasadach – tak jak każdy inny obowiązkowy przedmiot.
2. Nowa, osobna pozycja dla zajęć fakultatywnych. Dla poszczególnych oddziałów w arkuszu trzeba dodatkowo określić tygodniowy wymiar godzin zajęć „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne”. To istotna różnica względem stanu poprzedniego – wcześniej arkusz wykazywał tylko wymiar godzin edukacji zdrowotnej jako takiej, teraz wymagane jest odrębne wskazanie wymiaru zajęć fakultatywnych.
3. Wskazanie klas w szkołach ponadpodstawowych. Decyzję, w których dwóch klasach (I i II, II i III albo I i III) realizowane będą oba przedmioty, podejmuje dyrektor szkoły – i to rozstrzygnięcie powinno znaleźć odzwierciedlenie w arkuszu jako podstawa do przydziału godzin.
Sposób podziału na grupy bezpośrednio przekłada się na liczbę godzin do rozpisania w arkuszu, dlatego to jeden z najważniejszych elementów planowania.
Edukacja zdrowotna (obowiązkowa). Zajęcia organizuje się w oddziałach albo w grupach międzyoddziałowych liczących nie więcej niż 24 uczniów. Dla treści z obszaru zdrowia psychicznego, seksualnego lub dojrzewania możliwy jest dodatkowy podział oddziału lub grupy międzyoddziałowej na mniejsze grupy, liczące około 12 uczniów – co oznacza więcej godzin do zaplanowania i większe zapotrzebowanie kadrowe w tych tygodniach.
Edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne (nieobowiązkowa). Zajęcia prowadzone są w ramach oddziału, który – jeśli szkoła uzna to za potrzebne – może zostać podzielony na mniejsze grupy. W tym przypadku nie ma jednak możliwości tworzenia grup międzyoddziałowych, w odróżnieniu od głównego przedmiotu edukacja zdrowotna.
Edukacja zdrowotna (obowiązkowa):
• Szkoła podstawowa, klasy IV–VIII: 1 godzina tygodniowo (roczny wymiar pomniejszony o 1 godzinę w klasach IV–VI i o 2 godziny w klasach VII–VIII na rzecz zajęć fakultatywnych; w klasie VIII zajęcia kończą się nie później niż w styczniu).
• Szkoły ponadpodstawowe: 1 godzina tygodniowo, w dwóch klasach wskazanych przez dyrektora.
Edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne (nieobowiązkowa, rocznie):
• Klasy IV–VI szkoły podstawowej: 1 godzina rocznie w każdej klasie.
• Klasy VII–VIII szkoły podstawowej: 2 godziny rocznie w każdej klasie.
• Branżowa szkoła I stopnia, liceum, technikum: 3 godziny rocznie w każdej z dwóch klas objętych zajęciami.
Obsada kadrowa. Warto z wyprzedzeniem zweryfikować kwalifikacje nauczycieli przewidzianych do prowadzenia obu przedmiotów, zanim wymiar godzin zostanie wpisany do arkusza.
Godziny opieki dla uczniów zwolnionych z zajęć fakultatywnych. Jeśli w oddziale przewidywana jest rezygnacja części uczniów z zajęć „zdrowie seksualne”, dyrektor powinien zaplanować w arkuszu odpowiednie zabezpieczenie opieki (np. świetlica) na czas trwania tych zajęć.
Przełożenie arkusza na siatkę godzin i plan lekcji. Zapisy z arkusza powinny zostać odzwierciedlone w planie lekcji najpóźniej przed rozpoczęciem roku szkolnego.
Ścieżka zatwierdzania bez zmian. Arkusz nadal przygotowuje dyrektor szkoły, opiniuje kurator oświaty, a zatwierdza organ prowadzący; nowe pozycje dotyczące edukacji zdrowotnej podlegają tej samej procedurze co pozostałe zajęcia obowiązkowe i fakultatywne.
Ponad 20 lat praktyki w organizacji szkół. PP-MAC łączy wieloletnie doświadczenie w arkuszach organizacyjnych, planowaniu godzin i prawie oświatowym ze wsparciem szkoleniowym dla dyrektorów i pracowników JST. Pomagamy poprawnie przełożyć nowe przepisy o edukacji zdrowotnej na konkretne pozycje w arkuszu.
1. Weryfikacja arkusza. Sprawdzenie poprawności wymiaru godzin edukacji zdrowotnej i zajęć fakultatywnych, podziału na grupy oraz przydziału kadry – zanim dokument trafi do zaopiniowania.
2. Wyliczenie godzin i grup. Pomoc w oszacowaniu skutków podziału na grupy (w tym dodatkowego podziału przy tematach wrażliwych) dla liczby godzin i zapotrzebowania kadrowego.
3. Doradztwo dla dyrektora. Wsparcie przy wyborze klas w szkołach ponadpodstawowych, zaplanowaniu opieki dla uczniów zwolnionych z zajęć fakultatywnych i przełożeniu arkusza na plan lekcji.
4. Wsparcie dla JST. Spójna weryfikacja arkuszy w całej sieci szkół oraz jednolite zasady oceny dokumentów dla wszystkich dyrektorów.
Jeżeli Twoja szkoła, gmina lub powiat przygotowuje arkusz organizacyjny na rok 2026/2027 i chce mieć pewność, że edukacja zdrowotna została ujęta poprawnie – zapraszamy do kontaktu z zespołem PP-MAC. Wspólnie ułożymy pozycje w arkuszu tak, aby były zgodne z przepisami i bezpieczne finansowo.
Tagi:
edukacja zdrowotna w arkuszu organizacyjnym, arkusz organizacyjny 2026/2027, edukacja zdrowotna wymiar godzin arkusz, zajęcia fakultatywne zdrowie seksualne arkusz, podział na grupy edukacja zdrowotna, grupy międzyoddziałowe edukacja zdrowotna, planowanie godzin edukacja zdrowotna, kwalifikacje nauczycieli edukacja zdrowotna, opieka dla uczniów zwolnionych z zajęć fakultatywnych, zatwierdzanie arkusza organizacyjnego 2026, rozporządzenie organizacja publicznych szkół 2026